Historische biografieën

Ake Ake Kia Kaha! The story of a tail-end Charlie is het verhaal van Alwyn Amos. Zoon van een mijnarbeiders familie uit Heanor, U.K., die op zijn 19e dienst nam bij de RAF als staartschutter van een Lancaster bommenwerper. Zijn verhaal begint in Somercotes 1922 met zijn geboorte en eindigt op 21 maart 1945 boven Münster als hij sneuvelt tijdens een bombardementsvlucht. Ake Ake Kia Kaha! The story of a tail-end Charlie is the story of Alwyn Amos. Son of a mining family from Heanor, U.K., who enlisted in the RAF as a tail-gunner on a Lancaster bomber at the age of 19. His story begins in Somercotes 1922 with his birth and ends on 21th of March 1945 over Münster when he was killed in action during a bombing flight.

Al sinds het begin van de mensheid is er gevochten om voedsel, grondgebied of bodemrijkdommen. In elk tijdperk stonden oorlogszuchtige leiders op die hun volk meesleepten in de barbarij die elke oorlog is. Daarover gaat het eerste deel van het boek 'de grote oorlog'. Het is onderverdeeld in drie onderdelen: de aanleiding, de strijd en de naweeën. Het tweede deel , 'de kleine (grote) oorlog', benadert de 'oorlogen' van elke dag vanuit diverse oogpunten. Oorlogen hebben vele facetten. In dit boek heb ik er enkele willen omschrijven, inleiden zodat er een vervolg aan gebreid kan worden. Dit is geen verhaal. Het zijn uitgewerkte gedachten die allemaal met oorlog of conflict te maken hebben. Je hoeft het boek niet van voor naar achter te lezen. Je kan er lukraak een onderwerp uit kiezen dat je aandacht trekt. Er zijn zeker nog items te bedenken in verband met het onderwerp die hier niet aan bod komen. Het boek nodigt uit om verder te denken en de gepresenteerde inhouden zelf kritisch te bekijken en te bevragen.

Hij was een wereldberoemde wetenschapper die de Nobelprijs voor Natuurkunde won dankzij zijn relativiteitstheorie. Zij was een nichtje van de sprookjesachtige Oostenrijkse keizerin Sissi en zelf koningin van een klein landje, België. Hij shockeerde de wereld met zijn protest tegen de atoombom, die zonder zijn baanbrekend wetenschappelijk onderzoek niet had kunnen gemaakt worden. Zij shockeerde de wereld met haar bezoeken aan communistisch China en de Sovjet-Unie tijdens de Koude Oorlog. In turbulente tijden, getekend door economische crisis en oorlog, vonden Albert Einstein en koningin Elisabeth elkaar. Twee excentriekelingen maar vooral twee verwante zielen die een passie deelden voor muziek, kunst, wetenschap, politiek ... Ze speelden samen viool, discussieerden en correspondeerden begeesterd over wat hen dreef in het leven, respecteerden en bewonderden elkaar. Hun ontroerend mooie vriendschap - sommigen durven zelfs te spreken van een romance - duurde bijna dertig jaar, tot zijn overlijden in 1955.Rosine De Dijn vertelt met grote inleving over de ongewone vriendschap tussen 'het gekke genie' en 'de rode koningin'. Haar boek verschijnt exact 100 jaar na de algemene relativiteitstheorie van Einstein en 50 jaar na het overlijden van koningin Elisabeth.

Het is misschien te ambitieus om een overzicht en analyse te maken van alle 32 families van mijn kwartierstaat van wie ik tot midden 1700, tot en met de 6de generatie, afstam. Toch blijkt de hier gedane poging een aardig overzicht te geven van wie die voorouders waren, wanneer zij leefden en waar zij woonden. Ook de plaats van herkomst van de familie en of dat buitenlands was, kon soms worden vastgesteld. Er werd ook een indruk verkregen van hun religie en de sociale omgeving waarin ze leefden, hoe oud ze gemiddeld werden, de grootte van de gezinnen, het vóórkomen van tweelingen en eventueel familiekwalen. Tot slot werd een poging gedaan de 32 families afzonderlijk te beschrijven waarvan de volledigheid bepaald werd door de beschikbaarheid van gegevens, wat per familie sterk wisselend was.

Bijna tachtig jaar in een stoffige doos. Heftige belevenissen, genoteerd door mijn vader toen het gebeurde. Hier volgt een reactie die mij ontroerde: 'Wat heb je er een mooi verhaal van gemaakt, en wat geweldig dat je een monumentje maakt voor jouw/jullie vader en moeder.

Over de auteur Marco Visser (1968) groeide op in Nunspeet en ontwikkelde al op jonge leeftijd een sterke drang naar uitdaging en betekenis. Begin jaren ’90 raakte hij betrokken bij de Kroatische Onafhankelijkheidsoorlog, waar hij actief deelnam aan enkele van de zwaarste gevechten, waaronder de slag om Vukovar en Operatie Storm. Na zijn terugkeer naar Nederland maakte hij de overstap naar de ICT-sector, waar hij uitgroeide tot een ervaren specialist en leidinggevende. Later vond hij zijn roeping in het onderwijs, waar hij als technologie- en onderwijsspecialist dagelijks werkt met jongeren en hen helpt hun eigen pad te vinden. Zijn leven kenmerkt zich door discipline, doorzettingsvermogen en de kracht om telkens opnieuw te beginnen. ONGEBROKEN is zijn persoonlijke verhaal.

Ergens lang geleden in het warmvochtige Indië, een tropische kolonie die langzaam uit het collectieve geheugen van Nederland verdwijnt, liepen mijn vader en mijn moeder elkaar stomtoevallig tegen het lijf. Een man en een vrouw, een jongen en een meisje toen nog, met verwaterd Hollands bloed in de aderen, ver weg van de plek waar ze samen oud zouden worden. Dit is het verhaal van mijn ouders, Tilly van Gendt en Jerry Groeneveld. Over vijftig jaar huwelijk en wat eraan vooraf ging. Een verhaal met een begin en een eind, en daartussen feiten, vermoedens, hele en halve waarheden, in een verwarrende volgorde, maar in elk geval op papier, zodat het kan worden doorgebladerd en kan worden weggezet. Ongrijpbaar veel tijd, bevroren in een boekje.

Als Libert in 1958 vanuit Indonesië met zijn ouders en zussen naar Nederland komt, heeft hij in eerste instantie fijne herinneringen aan zijn jeugd. Zijn vader had jarenlang voor de OGEM gewerkt, totdat alle Nederlanders het land uit moesten. Ze gaan weer naar Dordrecht en bouwen daar een bestaan op. Libert zet met tegenslag zijn gymnasiumopleiding voort. Wanneer hij tandheelkunde gaat studeren loopt hij meer en meer vast. De beschadiging van zijn vroege jeugd - geboren in een jappenkamp in 1942 - breekt hem op en hij gaat enkele jaren na zijn afstuderen in psychoanalyse. In dat proces vindt hij met vallen en opstaan zijn weg als mens en als tandarts met een missie. Met oog voor detail vertelt Libert zijn persoonlijke verhaal in de context van de wereldgeschiedenis.

Eind juni 1943 vonden in Amsterdam grootscheepse razzia’s plaats waarbij ruim 5000 Joodse Amsterdammers werden opgepakt en afgevoerd. Zo ook mijn familie. Ze woonden in de Lepelstraat 83-III, in de Joodse wijk achter theater Carré. De vrouw van mijn vader, Jeannette van Praag, hun acht maanden oude dochtertje Ina Sonja, zijn moeder Sara Waterman en broer Isaäc werden op zondag 20 juni ‘s ochtends vroeg door de Amsterdamse politie uit hun huis gehaald. Daarna volgde de reis naar Westerbork, ze verbleven er twee weken. Op 29 juni gingen ze op transport naar Sobibor waar ze bij aankomst op 2 juli direct omkwamen. Mijn vader was niet thuis toen de razzia plaatsvond en is de enige van de familie die de Holocaust overleefde. Hij sprak zijn verdere leven met geen woord over wat er gebeurd is. De namen werden nooit genoemd, de verhalen nooit verteld. Alsof de geschiedenis van onze familie pas in 1945 begon. Door gebeurtenissen die de derde en vierde generatie van onze familie troffen, kwam ik op het spoor van onze verzwegen familiegeschiedenis. Om de verloren familie hun plek in onze geschiedenis weer in te laten nemen, ging ik terug naar Auschwitz en Sobibor.

Keizer Frederik II (1194-1250) van het Zwabische vorstenhuis Hohenstaufen is in Nederland niet erg bekend. Ten onrechte. Hij was in meerdere opzichten een fascinerende persoon. De een ziet hem als een vooruitstrevend, tolerant vorst, een wetenschapper die zijn tijd ver vooruit was, de ander als een ‘gewone’ conservatieve middeleeuwse vorst. In dit boek gaan we op zoek naar de man achter de mythen en legenden. Die mythen en legenden zijn niet willekeurig gekozen. Ze zijn zorgvuldig geselecteerd op basis van een diepgravende historiografische studie én ze zijn gebaseerd op de groepsreizen die de auteur door Italië en Duitsland heeft gemaakt. Daarbij stuitte hij vaak op een verwijzing naar of een herinnering aan keizer Frederik II. Ze kunnen gezien worden als plaatsen van herinnering (lieux de mémoire) die ook als een soort reisgids door de geschiedenis van Italië, Duitsland en Nederland gebruikt kunnen worden De keizer weet tot op de dag van vandaag de gemoederen te beroeren. Huub Kurstjens (MA) (1956) was bijna twintig jaar docent geschiedenis. Hij was auteur van een geschiedenismethode voor het voortgezet onderwijs. Van 1993 tot zijn pensionering in 2022 was hij als toetsdeskundige geschiedenis werkzaam bij Cito voor de centrale examens in het voortgezet onderwijs. Hij was lid van het Landelijk Bestuur van de Vereniging van Geschiedenisleraren (VGN) en van het bestuur van de Italiaanse vereniging Dante Alighieri, afdeling Nijmegen. Hij is auteur van het boek ‘de Hohenstaufen en Nijmegen’ en ‘Castel del Monte’. Op de website Academia zijn talrijke artikelen van hem te raadplegen. Hij geeft lezingen over het vorstenhuis Hohenstaufen in het algemeen en keizer Frederik II in het bijzonder.

Heinz Oster was pas vijf jaar oud toen Adolf Hitler in 1933 aan de macht kwam. Als een van de 2.011 Joden die in Keulen in 1941 door de Gestapo werden opgepakt, werd ook hij gedeporteerd. De twaalfjarige jongen werd vervolgens van kamp naar kamp gestuurd. In Auschwitz ontsnapte hij aan de gaskamer omdat de paardenfokkerij staljongens nodig had. Hij hield zich wanhopig vast aan de overtuiging dat als hij zich onmisbaar zou maken, hij een grotere kans zou hebben om deze hel te overleven. Heinz was een van de weinige Keulse Joden die na de oorlog de kampen levend verliet. Na de oorlog emigreerde hij naar Amerika en veranderde zijn naam in Henry. Dit is zijn verhaal.

Ruud Lubbers was 43 jaar toen hij in 1982 minister-president werd. Jongensachtige uitstraling, een wat wilde bos haar en in de loop van de dag ook een stoppelbaard. Getrouwd met Ria, die het hart op de tong had en regelmatig ‘de bladen’ haalde. Tweemaal was hij lijsttrekker voor het CDA en hij scoorde beide keren 54 zetels, nog altijd een record. Lubbers zette het ambt van minister-president naar zijn hand en dacht voortdurend mee – ook als collega’s daar geen prijs op stelden. Op het tijdperk dat zijn naam draagt, de Lubbersjaren (1982-1994), drukte hij een Rotterdams no-nonsense-etiket. Een tijd van massawerkloosheid en forse bezuinigingen in een land dat verscheurd werd door de kruisrakettenkwestie. Een tijd ook waarin het begrip ‘duurzame ontwikkeling’ werd gemunt, de Berlijnse Muur viel en Nederland ‘ziek’ was. Lubbers voerde de regie onder het motto ‘Samen onderweg’ in wisselende coalities met VVD en PvdA. Hij hield de zaak bij elkaar, effende het pad naar economisch herstel en bracht het Verdrag van Maastricht tot stand dat de basis legde voor de Europese Unie en de invoering van de euro. Dit alles in een dynamisch tempo. In het rampjaar 1994 reed hij zijn opvolger Elco Brinkman in de wielen en blokkeerde bondskanselier Helmut Kohl een carrièreswitch naar de Europese Commissie. Lubbers besloot zijn loopbaan in Genève als Hoge Commissaris van de Verenigde Naties voor de Vluchtelingen. Dat liep slecht af. Na drie jaar zag hij zich gedwongen af te treden na een beschuldiging van seksuele intimidatie. In hun indringende biografie Een slag anders geven Johan van Merriënboer en Lennart Steenbergen Ruud Lubbers de plaats in de geschiedenis die hij verdient.   Johan van Merriënboer (1962) schreef eerder Mansholt. Een biografie en was (mede)auteur van Van Agt. Tour de force en de biografie van Piet de Jong. Lennart Steenbergen (1994) was een van de auteurs van Grote idealen, smalle marges. Een parlementaire geschiedenis van de lange jaren zeventig 1971-1982. Beiden zijn als onderzoekers verbonden aan het Centrum voor Parlementaire Geschiedenis van de Radboud Universiteit te Nijmegen.

Zij bedwong de eurocrisis, maar lukt het haar Europa net zo doortastend bij elkaar te houden? Angela Merkel is de ongekroonde leider van Europa. 'Kanselier van de vrije wereld' noemde TIME haar zelfs. Voor haar betekent vrijheid verantwoordelijkheid nemen: principieel waar het vereist is, flexibel als het nodig is. Standvastig werkt zij aan een economisch sterk én sociaal Europa. Ze hield de eurozone bij elkaar en koos voor een gewaagde aanpak van de vluchtelingenproblematiek. 'Wir schaffen das' was haar credo. Merkels verhaal is ook het verhaal van Duitsland dat na de hereniging zijn tweede kans gebruikt om de waarden van Europa en de Europese samenwerking te verstevigen. Overtuigend beschrijft Michèle de Waard het politieke leven van Angela Merkel. Ze gaat in op Merkels voorbeelden, drijfveren en motieven om meteen na de val van de Muur politiek actief te worden. Discipline, strategisch inzicht en een moreel kompas zijn tekenend voor haar leiderschap. Michèle de Waard is historicus, journalist en columnist voor Het Financieele Dagblad. Ze werkte onder meer als chef Economie voor NRC Handelsblad en als Europees verslaggever en correspondent in Bonn en Berlijn. Eerder publiceerde zij 'Duitsland achter de schermen. Het wonder van de Berlijnse Republiek.'

Nederland zucht al vier jaar onder de Duitse bezetting, als een groep vastberaden verzetsvrienden de wapens opneemt. De tijd van onzichtbaar en klein verzet is voorbij. Ze deinzen nergens voor terug, plegen overvallen, blazen spoorlijnen op en bevrijden twee maten uit het Huis van Bewaring. Hun leider is Derk Smoes, een ondergedoken bankmedewerker en gezocht door de nazi’s. Na de hete verzetszomer van 1944 krijgt hij een gouden tip. In de kluizen van twee banken in het oosten van het land ligt meer dan 200 miljoen gulden. Cash. Een plan wordt gesmeed. Door de spoorwegstaking is voor de hulp aan onderduikers dringend geld nodig. Veel geld. Na toestemming uit Londen slaan ze toe. De kisten vol buitgemaakte bankbiljetten verdwijnen veilig in een hooiberg. Zelfs Churchill wordt op de hoogte gebracht van wat de grootste bankoverval ter wereld blijkt te zijn. De euforie is groot, maar niet overal. De Duitsers zijn beschaamd en woedend tegelijk. Ze zetten alles op alles om het geld terug te krijgen en de daders te pakken. Een beruchte oud-Gestapo officier van de Sicherheitsdienst krijgt de leiding over het onderzoek. De jacht is begonnen… De grootste bankoverval aller tijden vertelt het waargebeurde verhaal van een groep jonge mensen die zich verenigen in hun verzet tegen de bezetters. Van ongekende dapperheid, onvoorwaardelijke vriendschap en een ontluikende liefde, tegen de achtergrond van een alles verscheurende oorlog.

Alexander de Grote bevond zich rond 330 v.Chr. op het toppunt van zijn macht: hij had de Perzen verslagen en Persepolis ingenomen. Zijn uitgeputte en getraumatiseerde soldaten wilden naar huis, maar hun ambitieuze leider had andere plannen. Hij wilde naar Afghanistan en verder: op zoek naar het einde van de wereld. De levensgevaarlijke reis die volgde duurde zeven jaar en stelde hem en zijn strijders fysiek en mentaal zwaar op de proef: moessons, extreme temparturen, natuurlijke hindernissen en veel lastige en listige vijanden moesten getrotseerd worden. Ook muiterij dreigde voortdurend, want zijn soldaten stelden zelfs de overtuigingen ter discussie waarop Alexander zijn wereldrijk had gebouwd. Hij overleed na deze extreem spannende én inspannende periode op tweeëndertigjarige leeftijd – voor altijd een legende.Zeer meeslepend vertelt historica Rachel Kousser over het laatste deel van het leven van een van de grootste en meest tot de verbeelding sprekende veroveraars aller tijden. ‘Een schitterend en verhelderend verhaal over een van de beroemdste figuren uit de geschiedenis – stijlvol en met zwier verteld. Koussers Alexander springt als het ware op van de bladzijden.’ – Peter Frankopan, auteur van De zijderoutes ‘Alexander aan het eind van de wereld weerspiegelt de legendarische grootsheid van zijn held: moedig, avontuurlijk, schijnbaar niet te stoppen, en fascinerend complex, beschreven tegen de achtergrond van een uitgestrekte, oude wereld die ontzagwekkend is in zijn diver­siteit. Dit is een modern epos, dat zich afspeelt in verre tijden maar verbazingwekkend actueel is. Reis naar het einde van Alexanders we­reld om de onze beter te begrijpen.’ – Ilyon Woo, winnaar Pulitzer Prize Master Slave Husband Wife

Eva en Miriam Mozes waren tien jaar oud toen ze aankwamen in Auschwitz. Toen de nazi’s zagen dat ze een tweeling waren, werden ze onmiddellijk gescheiden van de rest van hun familie. Vanaf dat moment waren ze onderdeel van dr. Mengeles ‘verzameling’ tweelingen, en werden onderworpen aan mensonterende experimenten.Eva en haar zus overleefden de gruwelen van het kamp, de bevrijding door de Russen en de barre tocht terug naar huis.Dit is Eva’s verhaal.

DE LANGVERWACHTE, ONVERBLOEMDE MEMOIRES VAN DE VOORMALIGE BRITSE PREMIER BORIS JOHNSON Boris Johnson was altijd al uniek in zijn doen en laten. Zijn route naar het Britse premierschap was er een vol controverses en nooit liet hij zich belemmeren door de geldende regels van de politiek. Aan zijn premierschap gingen een lange carrière als succesvol journalist, twee termijnen als burgemeester van Londen, het leiderschap over de Vote Leave-campagne en de positie van minister van Buitenlandse Zaken vooraf. In december 2019 behaalde hij met zijn mantra ‘Get Brexit Done’ de grootste Tory-meerderheid sinds 1987 – om vervolgens zijn regering getroffen te zien worden door de wereldwijde coronapandemie en zijn kabinet door een Tory-putsch te zien vallen. Ontketend is Johnsons verslag van zijn politieke carrière en doorbreekt de standaard van de hedendaagse politieke memoires. Het is geschreven in zijn karakteristieke stijl en biedt een eerlijke, onbevangen en uiterst onthullende kijk in het leven van de politicus die de afgelopen jaren heeft gedomineerd. Dit is zijn verhaal over de vijftien jaar die zijn verstreken sinds hij Ken Livingstone versloeg in de race om het burgemeesterschap van Londen. Rellen, zijn strijd tegen steekpartijen, zijn fiets- en buscampagnes, de Olympische Spelen van Londen en nog veel meer. Hij schrijft over zijn rol in de Brexit, neemt zijn lezers mee langs al zijn belangrijke beslissingen en zijn beweegredenen, en deelt hoe hij bijna aan het coronavirus bezweek. Maar voor alles geldt Johnsons onderliggende gedachte dat het Verenigd Koninkrijk een buitengewoon land is dat een grandioze toekomst tegemoet gaat. Dit zijn de overdenkingen van een politiek leider die hartgrondig gelooft in levelling up – dat er miljoenen mensen in Groot-Brittannië wonen die het ontbreekt aan het heden dat ze nodig hebben of de toekomst die ze verdienen, en dat het de voornaamste taak is van politici om dit recht te zetten. Dit is het complete verhaal, van begin tot eind. Als journalist stond Johnson bekend als klokkenluider van onuitspreekbare waarheden, en in dit boek benut hij die vaardigheid opnieuw. Een verhaal over mensen, beleid, blunders en triomfen. Dit is de realiteit zoals hij die zag: onverbloemd, ontgrendeld, ontketend. BORIS JOHNSON was premier van het Verenigd Koninkrijk van 24 juli 2019 tot 6 september 2022. Daarvoor was hij minister van Buitenlandse Zaken, burgemeester van Londen en parlementslid van de Conservative Party voor Uxbridge and South Ruislip en voor Henley. Naast zijn werk als politicus is Johnson een prijswinnende journalist, auteur en redacteur. Hij schreef meerdere boeken, waaronder de wereldwijde bestseller De Churchill factor. Hij was zes jaar lang redacteur bij The Spectator en schreef voor tientallen media, waaronder The Daily Telegraph en de Daily Mail.

na de succesvolle introductie van het boek genoot Wim Aloserij volop van de belangstelling voor zijn verhaal. Hij trok met auteur Frank Krake langs volle zalen en boekhandels. Eindelijk werd hij nu wél gehoord. De kroon op zijn werk zou de ontmoeting worden met het koningspaar, bij de Nationale dodenherdenking op 4 mei. Wim overleed twee dagen voor die tijd en liet een enorme leegte achter. Frank Krake schreef een additioneel hoofdstuk over zijn laatste weken met Wim Aloserij. Tevens licht hij een spectaculaire ontdekking toe in dat nieuw geschreven hoofdstuk, verrijkt met vele extra foto's. Krake ontdekte dat de opdracht tot het bombarderen van de schepen in de Oostzee, met 7.000 doden als gevolg, van Nederlandse bodem kwam... Liggend op het dak van een trein ontvlucht de twintigjarige Amsterdammer Wim Alosery in 1943 de verplichte Arbeitseinsatz in Duitsland. Hij duikt onder bij een boer en slaapt maandenlang in een kist onder de grond. Totdat hij bij een razzia wordt gepakt en opgesloten in de beruchte Gestapo-gevangenis aan de Euterpestraat. Hij belandt in Kamp Amersfoort en gaat enkele weken later op transport naar Noord Duitsland, waar hij acht maanden lang de dodelijke dwangarbeid in de concentratiekampen Husum en Neuengamme overleeft. Mede dankzij de kwade dronk van zijn verslaafde stiefvader. Als de oorlog bijna ten einde is belandt Wim op het luxe cruiseschip Cap Arcona, dat voor anker ligt in de Lübeckerbocht. Terwijl op de wal de geallieerden Duitsland tot overgave dwingen, begaat de RAF boven water een dodelijke vergissing. Jachtvliegtuigen bombarderen meerdere schepen en in een waar inferno verongelukken 7.000 gevangenen. Samen met slechts enkele honderden opvarenden overleeft Wim Alosery een van de grootste scheepsrampen aller tijden. Op zijn vierennegentigste vertelt hij ons zijn verhaal. Als de laatste getuige.

Einstein: man, mens en genie  ‘Een bijzonder toegankelijke en informatieve biografie.’ The New York Times  In Einstein beschrijft Walter Isaacson het leven, denken en wetenschappelijk werk van een man die onze kijk op het universum fundamenteel veranderde. Hij geeft een helder overzicht van Einsteins wetenschappelijk werk, maar besteedt ook ruim aandacht aan Einsteins vaak gecompliceerde relaties met vrouwen, aan zijn vele wetenschappelijke contacten, zijn gedwongen verhuizing naar Amerika, zijn pacifisme en zionisme.  Walter Isaacson is CEO van het Aspen Institute. Hij was hoofdredacteur van Time Magazine en schreef de bejubelde biografie van Steve Jobs. Zijn recente boek is Uitvinders, over de mensen die aan de wieg stonden van onze digitale wereld.

Aan de hand van deze historische atlas wordt de geschiedenis van de Lage Landen tussen de negende en de dertiende eeuw verteld. Over deze periode waar geen landkaarten van bekend zijn, ontkiemden voorheen Frankische gouwgraafschappen tot soevereine vorstendommen onder de Franse koning en de koningen en keizers van het Heilig Roomse Rijk. De kaarten zijn nieuw, informatief en innovatief. Aangevuld met stambomen, illustraties en beschrijvingen worden vier eeuwen uit de geschiedenis van België en Nederland in kaart gebracht.

De ware vrijheid vertelt het verhaal van Johan de Witt (1625-1672) en zijn broer Cornelis (1623-1672). Zij zijn van grote betekenis geweest voor de Nederlandse Republiek. Bijna twintig jaar lang stond Johan de Witt aan het roer van de Republiek. Zijn broer Cornelis zette met de spectaculaire overwinning op de Engelsen een van de meest gedurfde maritieme operaties uit de vaderlandse geschiedenis op zijn naam. De gebroeders de Witt hadden het gevoel in een bijzondere tijd te leven. Johan en Cornelis werden de belichaming van een land dat werd bestuurd door burgers en dat zich volledig toelegde op het voeren van handel en het vergaren van welvaart. Samen groeiden zij uit tot de leidsmannen van de Ware Vrijheid: een staat die vrij moest zijn van de grillen van de prinsen van Oranje...

Over de auteur Marco Visser (1968) groeide op in Nunspeet en ontwikkelde al op jonge leeftijd een sterke drang naar uitdaging en betekenis. Begin jaren ’90 raakte hij betrokken bij de Kroatische Onafhankelijkheidsoorlog, waar hij actief deelnam aan enkele van de zwaarste gevechten, waaronder de slag om Vukovar en Operatie Storm. Na zijn terugkeer naar Nederland maakte hij de overstap naar de ICT-sector, waar hij uitgroeide tot een ervaren specialist en leidinggevende. Later vond hij zijn roeping in het onderwijs, waar hij als technologie- en onderwijsspecialist dagelijks werkt met jongeren en hen helpt hun eigen pad te vinden. Zijn leven kenmerkt zich door discipline, doorzettingsvermogen en de kracht om telkens opnieuw te beginnen. ONGEBROKEN is zijn persoonlijke verhaal.

Actualiteit en herinneringen spelen een cruciale rol in mijn boekjes. De nadruk leg ik vooral op de verbinding tussen mensen en de emoties die daarmee gepaard gaan. Citaat : "De bron van de religie in de diverse culturen spruit uit het ervaren van het grote Mysterie en overstijgt zelfs de schepping." Guido Cuyvers.

Auteur Leonard Kooij is net als Kees van der Leeuw geboren en getogen aan de rand van het ‘Land van Hoboken’ in Rotterdam. In zijn jeugd vormden daar bergen puin uit de gebombardeerde binnenstad zijn speelterrein. Hij groeide op met naoorlogse raakvlakken aan milieus en ontwikkelingen die ook in dit boek ter sprake komen, te weten: Scheepvaartkwartier, Wederopbouw, Van Nelle, Functionalisme en Globalisering. Zelf heeft de auteur ruim twintig jaar in het buitenland gewoond en gewerkt. Deze achtergrond is voor hem helpend geweest om overstijgend en met een verruimde blik Kees zo goed mogelijk te doorgronden. Hoofdpersoon Kees van der Leeuw is een exponent van een burgerlijke elite met een sterk ontwikkeld gevoel voor ‘richesse oblige’. Zo zet Kees zich onbezoldigd in voor sociaal-maatschappelijke ontwikkelingen en voert daarvoor ook ‘verzoeken’ van diverse kabinetten uit. Geestelijk vader van een UNESCO Werelderfgoed in Rotterdam en een National Historic Landmark in Los Angeles. Een verbinder, onvermoeibaar propagandist, mecenas en vernieuwer op gebieden als architectuur en stedenbouw, werkomstandigheden en geestelijke gezondheidszorg. Wereldburger. Visionair. Netwerker.

Johannes Lubberti (Deventer, 1605-1647) was de eerste predikant in Bloemendaal en nadien één van de orthodoxe voorgangers in de grote stadsgemeente van Deventer. Hij was de schoonzoon van de calvinistische voorman Caspar Sibelius. Zijn leven en loopbaan hebben nauwelijks aandacht getrokken. Ten onrechte, zoals uit deze biografie blijkt. Wat op het eerste oog een doorsnee gereformeerde dominee lijkt te zijn, blijkt bij nadere kennismaking een lastige en onaangename querulant, gewikkeld in een reeks conflicten met wereldlijke en kerkelijke gezagsdragers, zowel in Holland als in Overijssel. Maar nog opvallender en veel uitzonderlijker: hij was een verkwister en een doortrapte oplichter, die alle normen van de gereformeerde orthodoxie en van de rijke kooplieden en regenten uit zijn milieu met voeten trad. Verborgen voor de blikken van de buitenwereld raakte hij steeds dieper in de schulden om tenslotte als bankroetier in zijn graf af te dalen, beladen met postume smaad.

EEN UNIEK BEELD VAN GROENLINKS VAN BINNENUIT Nu GroenLinks na 35 jaar opgaat in een nieuwe, progressieve beweging met de PvdA is het tijd om terug te kijken. Hoofdrolspelers en onzichtbare krachten achter GroenLinks delen persoonlijke verhalen vanuit lokaal, landelijk en internationaal perspectief. Over de achterkant van de macht, het trotseren van de tijdsgeest en het belang van bruggen bouwen. Van de uitgestoken hand van oppositieleider Paul Rosenmöller via de vrijzinnige koers van Femke Halsema naar de ambitie van Jesse Klaver om te bouwen aan een brede volkspartij. Het resultaat is een biografie van een linkse partij met een groen hart die haar idealisme wist te verenigen met effectief bestuur. Lara de Brito is journalist en toezichthouder. Tussen 2014 en 2020 was ze wethouder voor GroenLinks in Wageningen. Eerder schreef ze Koorddansen (2018) en De verstrengeling (2020). Sara Madou is journalist en redacteur. Ze publiceerde onder andere in NRC, LINDA en Vrij Nederland. In 2022 schreef ze het boek K*tkanker. Ook is ze hoofdredacteur van De Helling, het tijdschrift van het Wetenschappelijk Bureau van GroenLinks.

Indringend en eerlijk boek over adoptie en identiteit raakt lezers diep Een nieuw boek werpt een open en rauwe blik op de impact van adoptie en de zoektocht naar identiteit. In dit persoonlijke verhaal neemt de auteur de lezer mee in haar innerlijke wereld, waarin thema’s als familie, verbondenheid, gemis en zelfontdekking centraal staan. Met oprechte en herkenbare woorden laat zij zien dat adoptie geen afgesloten hoofdstuk is, maar een levenslange reis. Het boek biedt niet alleen steun en erkenning voor mensen met een vergelijkbare achtergrond, maar geeft ook waardevolle inzichten voor iedereen die meer wil begrijpen over identiteit en menselijke relaties. Dit boek is een must-read voor lezers die houden van eerlijke, kwetsbare verhalen die raken en aanzetten tot reflectie. Nu beschikbaar.

Willem Vonk was een kleine man. Ja ook letterlijk, want Willem was bepaald niet groot. Maar vooral toch figuurlijk. In de zin namelijk dat hij geen bekende Nederlander was, zelfs geen bekende Delvenaar. Hij heeft niet de krant gehaald, geen mooie goals gescoord en nooit een hit gehad. En hij is al helemaal onzichtbaar gebleven op de sociale media. Maar hij was wel een man die met beperkte mogelijkheden, kansen en financiële middelen een betekenisvol leven heeft geleid. Door zijn werk heeft hij bijgedragen aan de wederopbouw van Nederland na de tweede Wereldoorlog. Hij heeft een stel kinderen de weg gewezen, opgevoed tot fatsoenlijke, oppassende, hardwerkende burgers. Hij heeft mensen om hem heen gezellige vreugdevolle momenten bezorgd. En hij heeft in elk geval niet ten koste van anderen zijn eigen voordeel gezocht. Gewoon een kleine mens die het goed meende en daardoor ook een waardevolle mens werd. Maar inderdaad: ook een kleine mens die voor de vooraanstaanden ongekend en onzichtbaar is gebleven. Tot nu toe dan in elk geval. Want hier is het verhaal van zijn leven….

Jan Feith had vele gezichten: zwart schaap én familieman. Spits van de landskampioen en crack op de wielerbaan. High school dropout en gesjeesd kantoorklerk. Sterreporter mét literaire aspiraties. Globetrotter en trekschuitreiziger. Toneelschrijver en acteur. Tafelheer bij een PEN-congres en uithangbord van de eerste Miss Holland-verkiezing. Misdaadverslaggever, met een neus voor sentiment. Voorvechter van poppenkast en cinema. Aanjager én criticus van het massatoerisme. En: Elfstedenrijder zonder kruisje. Jan Feith maakte als journalist de opkomst van de moderne massacultuur in Nederland mee. Hij duidde deze grote verandering voor een behoudzuchtige elite die in de negentiende eeuw was blijven hangen. In die cultuur was hij opgegroeid – net als zijn lezerspubliek – en daar vond hij aanknopingspunten voor een geruststellende weergave van de netelige moderniteit. Deze biografie dompelt de lezer onder in de oorsprong van onze alledaagse wereld van massamobiliteit, beeldcultuur, sport, toerisme, massapers en de ‘moderne’ vrouw. Historicus Daniël Rewijk (Den Helder, 1975) publiceerde eerder een biografie van Pim Mulier (2015) en een kinderboek over Jaap Eden (2018).

Keizer Frederik II (1194-1250) van het Zwabische vorstenhuis Hohenstaufen is in Nederland niet erg bekend. Ten onrechte. Hij was in meerdere opzichten een fascinerende persoon. De een ziet hem als een vooruitstrevend, tolerant vorst, een wetenschapper die zijn tijd ver vooruit was, de ander als een ‘gewone’ conservatieve middeleeuwse vorst. In dit boek gaan we op zoek naar de man achter de mythen en legenden. Die mythen en legenden zijn niet willekeurig gekozen. Ze zijn zorgvuldig geselecteerd op basis van een diepgravende historiografische studie én ze zijn gebaseerd op de groepsreizen die de auteur door Italië en Duitsland heeft gemaakt. Daarbij stuitte hij vaak op een verwijzing naar of een herinnering aan keizer Frederik II. Ze kunnen gezien worden als plaatsen van herinnering (lieux de mémoire) die ook als een soort reisgids door de geschiedenis van Italië, Duitsland en Nederland gebruikt kunnen worden De keizer weet tot op de dag van vandaag de gemoederen te beroeren. Huub Kurstjens (MA) (1956) was bijna twintig jaar docent geschiedenis. Hij was auteur van een geschiedenismethode voor het voortgezet onderwijs. Van 1993 tot zijn pensionering in 2022 was hij als toetsdeskundige geschiedenis werkzaam bij Cito voor de centrale examens in het voortgezet onderwijs. Hij was lid van het Landelijk Bestuur van de Vereniging van Geschiedenisleraren (VGN) en van het bestuur van de Italiaanse vereniging Dante Alighieri, afdeling Nijmegen. Hij is auteur van het boek ‘de Hohenstaufen en Nijmegen’ en ‘Castel del Monte’. Op de website Academia zijn talrijke artikelen van hem te raadplegen. Hij geeft lezingen over het vorstenhuis Hohenstaufen in het algemeen en keizer Frederik II in het bijzonder.

Dankzij de uitzonderlijke toegang tot de persoonlijke dagboeken en archieven van koning Boudewijn en die van talrijke andere kroongetuigen onthult deze ultieme biografie een groot aantal nieuwe en verrassende inzichten over het leven van Boudewijn van België (1930-1993). Van zijn jeugd – getekend door oorlog en lijden – en de moeilijke beginjaren van zijn bewind, tot de exacte omstandigheden van zijn plotse overlijden. Waarom moeten de conclusies over de moord op de Congolese politicus Patrice Lumumba in 1961 fundamenteel worden herzien? Welke banden onderhield de koning kort voor de genocide in Rwanda met president Habyarimana en welke contacten had hij met andere wereldleiders van zijn tijd, zoals generaal de Gaulle, koningin Beatrix, president Mobutu of de keizer van Japan? Welke relaties onderhield hij echt met het Vaticaan en met paus Johannes Paulus II? Welke invloed hadden zijn vader, Leopold III, en stiefmoeder, prinses Lilian, op de jonge vorst? Hoe leerde hij Fabiola kennen? Welke rol speelde hij in de ontknoping van de zogenaamde ‘staking van de eeuw’ uit 1960-1961 en in de Belgische institutionele debatten? Op welke manier wist hij invloed uit te oefenen op de politieke besluitvorming van zijn land en hoe beleefde de diepgelovige koning de weken die voorafgingen aan zijn beslissing om de abortuswet van de regering-Martens niet te bekrachtigen in 1990? Wie was de man achter de koning voor wie honderdduizenden Belgen in de rij stonden om hem een laatste eer te bewijzen, voorafgaand aan de uitvaartceremonie, die een ongezien aantal leiders uit de hele wereld samenbracht? Deze biografie is het resultaat van een onderzoek dat gedurende twintig jaar werd gevoerd in België, Europa en de Verenigde Staten. Ze biedt een diepgaande inkijk in de geheimen van een uitzonderlijk koningschap en de geschiedenis van België.

De Kediri-dynastie, die van de 11e tot de 13e eeuw op Java heerste, was een centrum van culturele, intellectuele en maatschappelijke bloei. Onder visionaire vorsten als Jayabaya kende het rijk een ongekende bloei in literatuur, rechtvaardigheid en kosmisch denken. Het Vishnuh-Genootschap, hoewel niet religieus van aard, speelde destijds een belangrijke rol als raadgever en ondersteuner van deze dynastie. Vanuit een humanistische en filosofische visie steunde het Genootschap de idealen van evenwicht, vooruitgang en maatschappelijke verantwoordelijkheid. In plaats van goddelijke verering lag de nadruk op harmonie tussen mens, natuur en samenleving. Deze samenwerking droeg bij aan een bestuurlijke structuur waarin recht, kennis en collectieve groei centraal stonden. De nalatenschap van Kediri leeft voort in de waarden die het Vishnuh-Genootschap vandaag de dag nog uitdraagt — als hoeder van universele principes die stammen uit een tijd waarin macht en wijsheid elkaar nog durfden te ontmoeten.

Het Koninkrijk Singhosari is een meeslepend historisch werk dat de opkomst en bloei van een Javaanse dynastie beschrijft, gekenmerkt door strategisch inzicht, culturele verfijning en moreel leiderschap. Het verhaal volgt visionaire vorsten en denkers die een samenleving wisten te bouwen waarin rechtvaardigheid, kennis en samenwerking centraal stonden. Bijzonder is de rol van het Vishnuh-Genootschap, een niet-religieuze, filosofisch-humanistische stroming, die de dynastie ondersteunde met inzichten over ethisch bestuur en maatschappelijke verantwoordelijkheid. Het Genootschap stimuleerde leiderschap gebaseerd op dienstbaarheid, wijsheid en verbondenheid met het volk, zonder dogma’s of religieuze doctrines. Deze waarden weerspiegelden zich in bestuur, onderwijs en sociale verhoudingen. Het Koninkrijk Singhosari toont dat ware beschaving ontstaat wanneer macht wordt gedragen door bewustzijn en compassie. Een inspirerend boek voor wie zoekt naar de wortels van rechtvaardig leiderschap.

Het Zuid-Afrika Huis in Amsterdam ontving een schrijfboek met de oudste beschrijving van de Afrikaner Voortrekkerrepubliek Natalia (1842). Het document vertelt over de Grote Trek, de strijd om vrijheid en de rol van Nederland. De missive van Frans Roos biedt unieke inzichten in deze geschiedenis. Dit boek duikt in het verleden en laat zien hoe herinneringen en gevolgen voortleven in het heden.

'Augustinus de Afrikaan' van classica Catherine Conybeare is een grensverleggende biografie over de invloedrijke theoloog Augustinus van Hippo. Eeuwenlang werden Augustinus’ Noord-Afrikaanse geboorte en Berberse afkomst eenvoudigweg genegeerd, maar dit boek schijnt nieuw licht op deze kerkvader. Catherine Conybeare plaatst Afrika terug in Augustinus’ verhaal. Hiermee haalt zij Augustinus uit het westerse systeemdenken en plaatst hem opnieuw in een oosterse context, waarin het mysterie sterker wordt benadrukt. Aan de hand van brieven en andere fragmenten reconstrueert Conybeare Augustinus’ reizen en toont zij hoe zijn baanbrekende werken vorm kregen vanuit het perspectief van een balling in een Afrikaanse context.

Hoe kan een (volgens de overlevering) vrolijke jongeman met veel humor veranderen in een bange oude man die zich te laat realiseert dat hij na zijn oorlogsjaren in Berlijn, zijn bemoeienissen met de PSP in Nederland en zich als Stasilid en Mossadagent een dubbelleven aanwent die zijn weerga waarschijnlijk wel kent maar in Nederland tot 2072 een gesloten boek is omdat de Stasi-archieven over Nederlanders tot die tijd gesloten zijn? Dit verhaal is daarmee een mengeling van fictie en non-fictie geworden omdat het niet anders kan. Het is een misschien ingewikkeld verhaal maar dat komt omdat het gebaseerd is op overlevering en bewijsstukken en verder de ontoegankelijkheid van die periode.

Eeuwenlang hadden de Habsburgers aan de top van de macht gestaan. Maar in 1764 verkeerde de roemruchte dynastie in een hachelijke positie. Na een tumultueuze troonsbestijging en twee lange oorlogen kampte keizerin Maria Theresia met enorme schulden, ontevreden onderdanen en wankelende politieke allianties. Getrouw aan de Habsburgse traditie zocht de keizerin de oplossing in huwelijkspolitiek. Haar zeven dochters moesten dienen als pionnen in het meedogenloze schaakspel van de achttiende-eeuwse dynastieke diplomatie.Zeven dochters, zeven lotgevallen: De een kwam terecht in het machtigste hof van Europa, de ander in een koninklijk in verval: de zoekende Marianne; de grande dame Marie Christine; de verminkte schoonheid Elisabeth; de grillige Amalia van Parma; de energieke koningin van Napels en Sicilië Carolina; de tragische bruid Josepha; en de jongste, Antonia, beter bekend als Marie Antoinette. Zeven Habsburgse zussen toont het drama, de tragedie en de komedie van deze buitengewone maar o zo menselijke levens – een meeslepend portret van een schitterende wereld op de rand van de ondergang.

De schrijfster van dit boek, Nelly Grace Goldstein-Meijnema heeft een lang leven achter zich. Geboren in Semarang op 28 maart 1932, als jongste van vijf kinderen van een Hollands plantersgezin, speelden haar eerste tien jaren zich af op een onderneming op Java in het voormalig Nederlands-Indië. Die gelukkige wereld hield op te bestaan toen op 8 december 1941 Nederland de oorlog verklaarde aan Japan. Na de capitulatie op 9 maart 1942 werd alles anders. Jaren van onrust, gevaar en onzekerheid volgden voor de familie Meijnema. Als Hollanders, gescheiden geïnterneerd in Jappenkampen, verloren ze elkaar uit het oog. In het verzamelkamp Tjideng in voormalig Batavia, werden ze herenigd. Maar Nederlands-Indië bestond niet meer, Indonesia bevocht haar onafhankelijkheid. Nelly en haar familie werden via Australia “gerepatrieerd” naar Holland, ze was er nooit geweest. De familie moest daar een nieuw bestaan opbouwen. Hoe het de familie verging in deze chaotische periode en hoe Nelly haar weg vond in het leven, komt beeldend naar voren in dit indrukwekkende verslag. Helder en nabij door de scherpe herinnering van de schrijfster en de rijke correspondentie van haar ouders uit de jaren 1947-1955

Hoe was het om Mussert te zijn? Waarom nam hij de verkeerde afslag? Hoe kan het dat hij in 1940 tegen een Duitse invasie was en hij daarna toch met de bezetter samenwerkte? Bijna iedereen kent de naam Anton Mussert (1894-1946) maar haast niemand kan deze vragen beantwoorden. Auke Kok nam daar geen genoegen mee en is de archieven ingedoken. Hij sprak met familieleden, met nabestaanden van toenmalige intimi en bezocht de plekken waar Mussert woonde en werkte en waar hij verrassend grote mensenmassa's toesprak. Het resultaat is een minutieus verslag van hoe Mussert opgroeide, met zijn tante trouwde en als waterstaatkundig ingenieur in Utrecht op weg leek om minister te worden. Want zo getalenteerd en ambitieus was hij zeker. Vaak werd hij als opgeblazen burgermannetje versleten, maar in deze biografie rijst een heel ander beeld van hem op. Hij komt naar voren als een brutale, ijdele en volhardende 'politicus' die zich schandelijk verrijkt, die er (Joodse) minnaressen op nahoudt en uiteindelijk aan zijn eerzucht ten onder gaat.Kok volgde het spoor van de NSB-leider in het voormalige Nederlands-Indië en concludeerde dat diens fatale radicalisering daar, in 1935, moest zijn begonnen: op het hoogtepunt van zijn populariteit, enthousiaster dan ooit toegejuicht, kreeg hij, zoals Kok schrijft, de tropenkolder. Zelfoverschatting duwde hem naar de marge van het vaderland dat hij meende te moeten redden. Toen hij zelf de hoop eigenlijk al had opgeven dat hij Nederland uit het economische en mentale slop zou halen met zijn 'Nederlands fascisme', viel Duitsland Nederland binnen en kon alleen Hitler hem nog aan de macht brengen.Musserts collaboratie met de Duitsers was een complexe aangelegenheid van schipperen, wanhopen, toegeven en (soms even) dwarsliggen. Dat ging door toen hij zich in 1943 'Leider van het Nederlandse volk' mocht noemen. Geloofde hij daar echt in? Zou hij werkelijk nazi-premier van een 'vrij' Nederland zijn geworden? Maak de reis naar het kwaad mee en oordeel zelf. Lees hoe iemand een autocraat wordt, zichzelf iets wijsmaakt en dan ontdekt dat er geen weg meer terug is. Met als onverbiddelijk sluitstuk zijn executie op de Waalsdorpervlakte in mei 1946, nu tachtig jaar geleden.

Ferdinand Augustijn Snellaert (Kortrijk 1809-Gent 1872) studeerde tijdens het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden voor arts in het (Nederlandse) leger. Hij bleef ook na de Belgische Omwenteling in Nederlandse dienst. Pas halfweg de jaren 1830 keerde hij weer naar het Zuiden. Hij vestigde zich in Gent en voltooide er zijn medische opleiding. Tot zijn dood was hij actief in de Gentse medische academie en had hij – zeker in tijden van tyfus en cholera – een drukke praktijk met in hoofdzaak arme patiënten. In Gent raakte hij bevriend met Jan Frans Willems, de vader van de Vlaamse beweging, en hij werd al snel een van de tenoren van die beweging. Hij was medestichter van De Tael is gansch het Volk en andere genootschappen, hij was betrokken bij het toneel in Kortrijk en in Gent, lag aan de basis van de eerste Vlaamse kranten en hij profileerde zich als literatuurhistoricus en onkreukbaar criticus. In 1840 nam hij het initiatief voor de eerste Vlaamse politieke actie: het petitionnement. Overtuigd dat de strijd voor Vlaamse emancipatie meer was dan een culturele strijd, was de vrijzinnig-liberale Snellaert ook daarna politiek actief, was hij o.m. verslaggever van de Vlaamsche Grievencommissie in 1859, ambieerde hij een schepenambt in Gent, en zocht hij toenadering over partijgrenzen heen om de Vlaamse eisen politiek aan te kaarten. Dat vervreemdde de democratische en pragmatische Snellaert van jonge liberalen als Vuylsteke. Walen en verfranste Vlamingen waren voor Snellaert de grootste bedreiging voor het Vlaamse volk, maar hij was ook een der eersten om te waarschuwen tegen al te veel vertrouwen in Duitsland. Slechts Nederland kon als voorbeeld en steun dienen. Na de dood van Willems in 1846 werd Snellaert zo niet de leider, een echte leider was er niet, dan toch een van de belangrijkste figuren binnen de Vlaamse beweging, niet in het minst omdat hij de verschillende Vlaamse kernen – vooral Gent, Antwerpen en Brussel – geregeld, zij het ook maar tijdelijk, op één lijn kon krijgen, en omdat hij de grootste conflicten wist te ontmijnen. De eenheid die hij nastreefde tussen de Vlamingen, beoogde hij ook tussen Vlaanderen en Nederland en dat bracht hem tot een pleidooi voor een spelling die nauwelijks afweek van die van het Noorden, en tot de stichting van de Nederlandsche Taal-en Letterkundige Congressen, waarvan hij in 1849 het eerste opende in Gent. Het belang van Snellaert voor Gent en voor de Vlaamse emancipatie is nauwelijks te onderschatten en het kan alleen maar verbazing wekken dat van de man geen biografie bestaat. Zoals Ada Deprez het ooit stelde in Twintig eeuwen Vlaanderen (1976): 'Resumerend kan men zeggen dat er op Vlaams taalkundig, literair en politiek gebied vanaf 1836 tot zijn al te vroeg overlijden in 1872 geen actie te bedenken is waarin Snellaert niet gemengd was of waarin hij geen leidende rol heeft gespeeld.'