Filosofie

Geen abstracte wetenschap is de antroposofie, maar levende wijsheid, de aardse weerspiegeling van het hemelse wezen Antroposofia. Tot dit wezen, dat tijdens de Kerstconferentie 1923/24 door Rudolf Steiner twee maal bij haar naam werd genoemd, kunnen we ons wenden met vragen om raad en hulp. Via het werken met de grond­steen­spreuk kunnen wij ons op de ont­moe­ting met dit wezen voorbereiden en meewerken aan de vorming van een ware gemeenschap waarin het kan incarneren. - Zowel geschikt ter kennismaking met de an­tro­posofie als voor degenen die zich daar ver­der in willen verdiepen. NB. Deel twee van dit boekje («Het einde van de eeuw en de opga­ven van de Antroposofische Vereniging») vormt tevens een vervolg op het laatste hoofdstuk van het boek «De ontmoeting met het boze / De Grondsteen van het goede».

Hoe techniek en moraal met elkaar meebewegenTelkens weer moeten we onszelf uitvinden'Heel hard "nee" roepen tegen een technologie komt vaak neer op een poging om aan een stuur te draaien dat nergens op aangesloten is.'- Peter-Paul VerbeekTechniek plaatst ons voortdurend voor ethische dilemma's. Een recent ontwikkelde chip die de mannelijke vruchtbaarheid test, blijkt het ook mogelijk te maken om de spermacellen voor een meisje te scheiden van die voor een jongetje. Deze praktijk is nu nog verboden, maar wat gebeurt er als er straks een doe-het-zelf-apparaatje voor geslachtskeuze komt? En wat te denken van de Google-bril die ons direct alle beschikbare informatie geeft over de mensen en dingen om ons heen? Wat gaat dit betekenen voor menselijke relaties, voor de openbare ruimte?Er bestaat geen onafhankelijk, vooraf gegeven kader waarmee we dergelijke technologieën kunnen beoordelen, zegt Peter-Paul Verbeek. Iedere innovatie dwingt ons tot nieuwe afwegingen. Het heeft weinig zin om de vraag te stellen of we een bepaalde technologie wel of niet hadden moeten toelaten tot de samenleving. Als iets eenmaal is uitgevonden, dan is de wereld al veranderd en moeten we ook onszelf opnieuw uitvinden. Doordat echoscopie ons verantwoordelijk maakt voor aangeboren ziektes, bijvoorbeeld, veranderen ethische beslissingen rondom abortus. De eye-opener van dit boek is het inzicht dat de techniek zélf ethisch geladen is. We moeten leren omgaan met nieuwe technologieën, zoals Icarus moest leren vliegen met zijn wassen vleugels.'Verbeeks appel dat we techniek niet kunnen en mogen negeren wordt retorisch sterk opgebouwd.', Mauric van Turnhout in Trouw'Met vaart geschreven en grote urgentie.', Klasien Horstman in De Gids

Duurzaamheid, verantwoordelijkheid, rechtvaardigheid, leiderschap: het zijn belangrijke kwesties voor bedrijven en organisaties. De auteurs schetsen in deze inleiding een vernieuwend perspectief op deze bedrijfsethische vraagstukken. Bedrijfsethiek belicht een waaier aan onderwerpen uit de managementtheorie om deze vervolgens, door een confrontatie met het werk van verschillende continentale filosofen, te ontregelen. Zo worden ideeën over leiderschap afgezet tegen die van iek, worden de ethische dilemma's rondom marketing opnieuw bezien vanuit het perspectief van Sartre en krijgt corporate-verantwoordelijkheid met behulp van Heidegger een nieuwe betekenis. Steeds vaker zoekt het bedrijfsleven naar kennis en antwoorden buiten de grenzen van het eigen vakgebied. Dit boek komt daaraan tegemoet door een onverwachte kijk te bieden op de dilemma's waar hedendaagse bedrijven zich dagelijks voor gesteld zien. Met medewerking van: Claudia Gross en Bas van der Linden Over de auteur(s): Mollie Painter-Morland is associate professor bedrijfsethiek aan De Paul University Chicago. René ten Bos is hoogleraar filosofie aan de Radboud Universiteit te Nijmegen. Van zijn hand verschenen eerder bij Uitgeverij Boom/SUN o.a. Modes in management (2002), Het geniale dier (2008) en Stilte, geste, stem (2011).

In "Over de schreef" ontleedt Sofie Avery het complexe terrein van seksueel grensoverschrijdend gedrag aan universiteiten. Wanneer gaat een docent of student te ver? Wanneer gaat iemand ‘over de schreef’?Hoewel de behoefte groot is om duidelijke grenzen te trekken, biedt het complexe sociaal leven aan universiteiten weerstand. Het is een omgeving waar machtsdynamieken en ongeschreven regels een stille invloed uitoefenen. Avery’s werk is meer dan een aanklacht; het is een oproep tot begrip en herziening van de verhalen die onze maatschappelijke percepties kleuren. Ze onderzoekt diepgewortelde mythen en dominante narratieven. Dat gaat van het stereotype van het ‘ideale slachtoffer’ tot de grens tussen wederzijdse toestemming en machtsmisbruik. Met behulp van concepten uit de filosofie ontrafelt Avery de mechanismen van ‘kennisonrecht’. Ze signaleert de gevolgen van ons beperkte begrippenkader rond grensoverschrijdend gedrag. Slachtoffers beschikken vaak niet over de juiste woorden om hun ervaringen te duiden. Bovendien trekken omstaanders en beleidsmakers hun getuigenissen snel in twijfel. Dat voedt institutionele stiltes."Over de schreef" biedt een krachtig tegenverhaal dat lezers uitnodigt om hun intuïties te bevragen en het zwijgen dat aan academische instellingen kleeft te doorbreken.Sofie Avery is filosoof. Ze werkt als onderzoeker aan de Universiteit van Antwerpen en de Universiteit Gent.

In dit boek gaan Edel Maex en zuster Katharina Michiels met elkaar in gesprek onder het motto ‘spreken is een behoefte, luisteren is een kunst’ (Goethe). Allebei voelden ze als twintigers een grote spirituele honger en kwamen ze tot hun verrassing op het pad van de contemplatie en meditatie. Maex en Michiels kregen beiden een katholieke opvoeding, maar de eerste, net afgestudeerd als psychiater, wendde zich tot het Oosten en kwam thuis in het boeddhisme. De tweede verliet haar job in de jeugdbeweging en koos voor een leven in een katholiek slotklooster. Stilte vormt nu al tientallen jaren de kern van hun leven. Vanuit een grote wederzijdse nieuwsgierigheid spreken de twee hedendaagse wijsheidsleraars openhartig met elkaar over wat hen ter harte gaat. Ze laten hun licht schijnen over thema’s als liefde en mededogen, verantwoordelijkheid voor de wereld, goed en kwaad, constructieve communicatie, nieuwe vormen voor oude tradities, geluk, solidariteit, zorg voor de aarde, keuzes maken, gezag en macht. Telkens weer stellen ze vast dat ze ten diepste bij hetzelfde uitkomen, ook al volgen ze een andere weg en spreken ze met andere woorden en verhalen.

In 'De kracht van betekenis' stelt Emily Esfahani Smith dat we het verkeerde doel hebben nagejaagd. De westerse cultuur is geobsedeerd door geluk. Toch voelen veel mensen zich vervreemd en doelloos, soms zelfs wanhopig. Niet geluk, maar betekenis maakt het leven de moeite waard. Op basis van recent psychologisch onderzoek en inzichten uit de filosofie en de literatuur laat Esfahani aan de hand van vier pijlers zien hoe we een zinvol leven kunnen vormgeven. Ook voerde ze talloze gesprekken met onder anderen een dierenverzorgster, een ex-crimineel en een astronaut, om erachter te komen hoe je zin geeft aan je leven.Esfahani's vier pijlers voor een zinvol leven:1. Ergens bij horen, of dat nu je familieleden, milieuactivisten of leden van een boekenclub zijn.2. Een doel dat ons motiveert iets aan de wereld bij te dragen, hoe bescheiden die bijdrage ook is.3. Een coherent verhaal over je leven kunnen vertellen, waardoor ervaringen samenhang en betekenis krijgen.4. Transcendentie, gebeurtenissen waardoor je boven het alledaagse uitstijgt, bijvoorbeeld wanneer je naar mooie muziek luistert, naar de sterrenhemel kijkt of een mystieke ervaring hebt.

Henk Steinmann is geboren op 27 september 1947 in Rotterdam-Delfshaven en is de oudste zoon van een gezin van vier kinderen. Zijn vader heet Gijsbert Steinmann en was een musicus. Zijn moeder heet Annie Steketee en werkte in een juwelierswinkel. Na het tragisch overlijden van zijn vrouw Helanah, is hij begonnen met het schrijven van de trilogie ‘Heool’. Dit beschrijft de oude hemel, waar alle gestorvenen naar toe gaan. Zo beschrijft hij de terugkeer van een mens op Heool en wat het bezoek aan het Schemerrijk (planeet aarde) met de geest van een mens doet. Zijn theorie is dat een mens bestaat uit lichaam, ziel en geest en hij laat zien wat het leven op aarde inhoudt. Met name probeert hij zich in te leven in wat de geest van Heool meemaakt, tijdens zijn verblijf op aarde. Vanuit zijn eigen visie op het ‘Zijn’, volgt hij in zijn trilogie het leven van Hevar. Dat is een geest van Heool die vol goede moed naar de aarde komt. Vanuit dezelfde theorie heeft hij een trilogie over de kronieken van Henoch geschreven. Drie hoofdpersonen uit de geschiedenis vormen de drie delen van zijn trilogie. Dat zijn Victor, een legioensoldaat (4e eeuw), Storm een priester (8e eeuw) en Floris een edelman (12e eeuw). De basistheorie voor het schrijven van zijn boeken is zijn eigen filosofische theologie, die hij ‘Theophilogica’ noemt. Hij vindt dat, naast de filosofie en de theologie, ook de logica van de wetenschap een belangrijke rol speelt in het ‘Zijn’. Vanuit zijn ‘Theorie van Al’ beschrijft hij de reden en de zin van het menselijk bestaan. Alhoewel de basis van zijn theorie is gebaseerd op het Christendom, schuwt hij niet de andere religies en ook de wetenschap, een plaats te geven in zijn basistheorie.

In het huidige debat over euthanasie en hulp bij zelfdoding staan noties als zelfbeschikking en het vermijden van uitzichtloos en ondraaglijk lijden centraal. Daarmee wordt volgens Gerbert van Loenen voorbij gegaan aan belangrijke begrippen als verbondenheid en overgave. Hij vindt het mensbeeld in het publieke debat te individualistisch. Ook is het volgens hem een illusie om te denken dat mensen zo rationeel zijn dat ze op dit moment al precies weten wat ze in de toekomst wel of niet willen. Mensen met een ziekte of een handicap hebben meer keuzes dan de media laten zien. Met een voorwoord van Christa Anbeek, winnaar van Het Beste Spirituele Boek 2019.

Met Socrates op sneakers tackelt praktisch filosoof Elke Wiss de kunst van een goed gesprek. In een tijd waarin iedereen door elkaar roeptoetert en meningen al snel dezelfde waarde als feiten krijgen, is de verbinding vaak ver te zoeken. We proberen de ander eerder te overtuigen van ons gelijk dan dat we samen op zoek gaan naar wezenlijke antwoorden. Veel van onze gesprekken hebben daardoor meer weg van een debat dan van een dialoog. We praten liever dan dat we luisteren, voor vragen stellen hebben we geen tijd. En toegeven iets niet te weten is al helemaal geen optie. Hoe mooi zou het zijn als je op elk moment en in iedere situatie weet hoe je precies díé vraag stelt die leidt tot een goed gesprek? In Socrates op sneakers leert Elke Wiss je hoe je dat doet. Met Socrates en andere filosofen als inspiratiebron laat zij zien waarom we zo slecht zijn in het stellen van goede vragen, én hoe we er beter in worden. Socrates op sneakers leert je de vaardigheden die nodig zijn om die vragen te stellen die verrassen en aan het denken zetten. Zodat we gesprekken voeren die leiden tot verdieping en verbinding. Met een ander, én met jezelf. Genomineerd voor Beste Spirituele Boek 2021. ‘Een prachtig én concreet boek!’ - FrankWatching 'In Socrates op sneakers van Elke Wiss draait het ook om nieuwsgierigheid en verwondering, alleen dan als belangrijke eigenschappen om te ontwikkelen. Hele fijne en praktische handvatten.’ - Friesch Dagblad ‘Praktisch filosoof Elke Wiss vertelt wat we van Socrates kunnen leren over de kunst van een mooie woordenwisseling.’ - Volkskrant “Aanrader” – Financieele dagblad 'Filosoof Elke Wiss leert je wat de kunst van een goed gesprek is, namelijk dat je goede vragen stelt” - &C ‘Je kunt oefenen met echt luisteren, met het stellen van nieuwsgierige, open vragen. En Socrates op sneakers helpt daarbij. Lees dit boekje, en maak de Socrates in jezelf wakker.’ – Vakblad Od Overheidsdocumentatie

In dit boek ontwaart de sociaal psycholoog Jonathan Haidt een pijnlijke paradox: terwijl we onze kinderen in de fysieke wereld meer en meer beschermen, laten we ze in de digitale wereld vogelvrij. Haidt laat zien dat deze ontwikkeling en de opkomst van de iPhone en sociale media hebben geleid tot een enorme stijging in het aantal mentale problemen onder tieners en jongeren. Denk hierbij vooral aan klachten als angststoornissen, depressies en zelfmutilatie. De effecten op de sociale en neurologische ontwikkeling van kinderen zijn schrikbarend. Haidt legt uit waarom sociale media meisjes meer schaden dan jongens en waarom jongens zich terugtrekken uit de echte wereld naar de virtuele wereld, met rampzalige gevolgen voor henzelf, hun families en de samenleving. In 'Generatie angststoornis', dat bij verschijning in Amerika en Engeland op nummer 1 binnenkwam in de bestsellerlijsten, roept Haidt krachtig op tot collectieve actie. Hij beschrijft concrete stappen die ouders, leraren, scholen, techbedrijven en overheden kunnen nemen om de epidemie van psychische aandoeningen te stoppen en onze kinderen gezond op te laten groeien. 'Het belangrijkste boek van het jaar' – De Ongelooflijke Podcast 'Essentieel leesvoer' – Wendy Online 'Jonathan Haidt raakt een open zenuw' – De Tijd 'Beginpunt van maatschappelijk debat' – NRC, vier ballen 'Ronkend, met veel onderzoek neergezet' – WNL op Zondag ‘Jonathan Haidt is een moderne profeet, vermomd als psycholoog.’ – Susan Cain ‘Een belangrijk nieuw boek.' – The New York Times ‘Iedere ouder moet onmiddellijk stoppen met wat ze doen en dit boek lezen.’ – Johann Hari Winnaar beste non-fictie boek van 2024 - Goodreads 'Natuurlijk beaamt iedereen dat jongeren “niet te veel op de telefoon” moeten zitten, maar nergens wordt zo goed onderbouwt waarom dit zo is, als in dit boek.' – Hans Loeve van Riemer Boekhandels

‘Dit is het vak dat we op school hadden moeten krijgen. Een bijzonder inspirerend en onmisbaar boek.’ – Daphne Bunskoek   ‘Een feest van herkenning! Dit is een noodzakelijk boek voor mij en dit land dat zo dikwijls gevangenzit in zijn eigen gelijk.’ – Stef Bos ‘Politieke partijen die campagne gaan voeren zouden allemaal dit boek moeten lezen. Hoe kun je mensen meenemen in een ander denkproces?’ – Frits Wester 'Voor wie te weinig tijd heeft om de verzamelde werken van Nietzsche te (her)lezen is dit een praktische toepassing: een soort yoga voor de geest, met handige oefeningen om je denken te trainen in beweeglijkheid.' De Standaard, beste cadeauboeken 2023 Bekruipt jou soms ook het gevoel dat je altijd overal een mening over moet hebben? Ben je uitgekeken op steeds dezelfde discussies met je collega’s en de eeuwig terugkerende conflicten met je partner? Lijkt het je sterk dat er voor elk probleem slechts twee oplossingen zijn die lijnrecht tegenover elkaar staan?   Tien jaar geleden brak filosoof Lammert Kamphuis met pijn en moeite los uit zijn streng religieuze milieu. Hij hoopte daarbuiten een wereld te vinden waarin mensen minder zwart-wit denken. Tot zijn verbazing ziet hij juist het tegenovergestelde gebeuren: onze samenleving gaat meer en meer lijken op de dogmatische kerk waaruit hij zich bevrijd heeft. Er is weinig aandacht voor nuance en steeds minder begrip voor andersdenkenden.   In Verslaafd aan ons eigen gelijk stelt Kamphuis filosoferen voor als training om de wereld vanuit meerdere invalshoeken te bekijken. Met onverwachte experimenten, verrassend praktische tips en toegankelijke oefeningen laat hij zien hoe je geest leniger kan worden. Een must-read voor iedereen die met minder krampachtigheid en meer nieuwsgierigheid in het leven wil staan!

Geloof je gesprekspartner niet, maar vertrouw hem volledig Hoe doorbreek je de denkpatronen van je gesprekspartners? Hoe voer je een gesprek dat de ander, van opdrachtgever tot coachee, van collega tot trainingsmaatje, nooit meer zal vergeten? Begrijp de ander niet, maar stel de juiste vragen. Vragen die van een gewoon gesprek een levensveranderend gesprek maken. In dit boek lees je hoe je je gesprekspartners helpt hun halve waarheden voor echte wijsheid in te ruilen. Maar dat gaat niet zonder slag of stoot. Kies voor een gesprek waarin je het de ander goedbedoeld moeilijk maakt: dat is confronterend, ontregelend en supereffectief. Ariane van Heijningen vertaalt eeuwenoud socratisch gedachtegoed in heldere vraag- en denktechnieken. Ze breekt daarbij met heilige huisjes in gespreksvoering, zoals je proberen te verplaatsen in de ander en oplossingen aandragen. Ze gaat in tegen de ik-heb-hulp-van-een-expert-nodig-reflex, die ons doet hunkeren naar levens- en organisatiegoeroes. Goedbedoeld moeilijk maken laat zien hoe je de ander helpt om helder te denken. Want als je helder denkt, kun je je eigen adviseur zijn. Dit boek is bestemd voor coaches, adviseurs, leiders, professionele en recreatieve vragenstellers; iedereen die het lef heeft de ander liefdevol te ontregelen.

Vanaf de eeuwwisseling veranderen politici onder invloed van Pim Fortuyn hun taal. Geen mistige formuleringen meer, geen jargon: duidelijkheid. Geert Wilders blinkt erin uit. De gevolgen voor de democratie zijn groot. Het bestel vereist matiging terwijl duidelijkheid juist radicalisering stimuleert. Het ene taboe na het andere sneuvelt, grondrechten staan ter discussie, het parlement zelf en de democratische rechtsstaat. Steeds geeft Wilders de aanzet, en andere partijen voegen zich naar hem ondanks hun bezwaren. Den Haag omarmt zijn aandachtspolitiek en spektakelleegte. Meeus laat aan de hand van Machiavelli zien hoe duidelijkheid bevordert dat de naoorlogse politieke orde bezwijkt, met chaos als resultaat. Dit essay verschijnt ter gelegenheid van de Maand van de Filosofie. Het is beschikbaar bij uw lokale boekhandel.

Een wijs en inspirerend boek van twee van de vrolijkste mensen ter wereld. De Nobelprijswinnaars en oude vrienden kijken terug op hun veelbewogen levens en geven antwoord op de belangrijke vraag: hoe kunnen we vreugdevol leven ondanks het verdriet en de tegenslagen die bij het leven horen?

We zijn het vermogen kwijtgeraakt om onszelf te begrijpen aan de hand van grote verhalen. In het verleden zorgden verhalen voor gemeenschap en verbinding. Tegenwoordig eigent het kapitalisme zich het verhaal toe: verhalen om te verkopen. Storytelling is storyselling. Hierdoor verliezen verhalen hun oorspronkelijke kracht en valt onze gemeenschap uit elkaar. Deze narratieve crisis heeft een lange voorgeschiedenis. Byung-Chul Hans nieuwe essay onderzoekt dit. Hiermee zet Han zijn reflecties over onze informatiemaatschappij consequent voort. Over eerder werk: Een briljante analyse van onze vermoeide prestatiesamenleving. - Trouw

Geloven we nog in waarheid? Of geloven we alleen nog in onze eigen waarheid? Wie het nieuws leest, de discussies op sociale media volgt en de politieke debatten bekijkt, kan haast niet anders dan concluderen dat waarheid haar zeggingskracht heeft verloren. Het gevolg: een samenleving waarin cynisme en wantrouwen hoogtij vieren. Het enige wat daar iets aan kan veranderen, is een hoopgevend verhaal over vooruitgang in de 21ste eeuw. Een verhaal dat laat zien dat waarheid weer iets kan worden wat we delen in plaats van wat ons verdeelt. Voor ieder wat waars is een messcherpe analyse van onze tijd en een krachtig medicijn tegen het hardnekkige cynisme en de gevoelde machteloosheid die hem zo kenmerken. Rob Wijnberg (1982) is filosoof en oprichter van De Correspondent. Hij was Journalist van het Jaar 2013 en schreef zes boeken, waaronder Nietzsche en Kant lezen de krant en En mijn tafelheer is Plato. Van die laatste twee zijn samen meer dan 125.000 exemplaren verkocht. Reacties: ‘Onmisbaar om onze huidige tijd te begrijpen.' – Marcia Luyten ‘Energiek, puntig, bevlogen.’ – Marjan Slob ‘Een welkom medicijn tegen pessimisme en polarisatie.’ – Elke Wiss ‘Nooit gedacht dat Rob Wijnberg me zo kon opbeuren.' – Gert-Jaap Hoekman

Meningen, politieke statements en selfies domineren onze feeds. De druk om mee te doen met deze zelfprofilering kan groot zijn, niet alleen online maar ook thuis en op het werk. Hebben we enkel nog de keuze tussen luidkeels zenden en je terugtrekken in stilte, of bestaat er ook een alternatief? In Luisteroefeningen gaat Miriam Rasch op zoek naar de ethiek van het luisteren. Wat gebeurt er als je je oren opent en begint te luisteren? In de constante stroom van beelden en prikkels legt Rasch de focus steeds terug bij het horen, bij geluid en bij de ontvangende kant. Als we luisteren ontstaat meteen een relatie tot het gehoorde: van aandacht en ontvankelijkheid, van geven en binnenlaten. Oefenend met een ‘open oor’ ontdekt Rasch hoe een luisterende houding tegelijk standvastigheid en openheid met zich meebrengt. Een krachtig instrument in tijden van overprikkeling en polarisatie, dat voor iedereen binnen handbereik ligt.

In 'The art of war' heeft de legendarische Chinese wijsgeer-strateeg Sun Tzu zijn inzichten vastgelegd, die in het Westen beroemd werden als De kunst van het oorlogvoeren. In deze klassieke verhandeling over de krijgskunst ligt de nadruk op de psychologie van de oorlogsvoering, uitgaande van de gedachte dat een gewapend conflict zo veel mogelijk vermeden moet worden. In dertien hoofdstukken wordt aangetoond dat inzicht in de problematiek van conflicten niet alleen tot de oplossing ervan kan leiden maar dat ze ermee zelfs kunnen worden voorkomen. De praktische psychologische inzichten van Sun Tzu zijn niet alleen relevant voor militair strategen, maar ook voor managers en leidinggevenden. Conflicten transformeren tot kansrijke, positieve situaties: een concept dat niets aan actualiteit heeft ingeboet.

Carlo Rovelli is vooral bekend als fysicus die een aantal voor leken zeer toegankelijke boeken over natuurkunde schreef. In dit boek, waarvan de titel is ontleend aan een oude Chinese wijsgeer, ligt de nadruk op zijn filosofie van de werkelijkheid als geheel, ontwikkeld op basis van de wetenschap van de twintigste eeuw: de quantumtheorie en de relativiteitstheorie. Rovelli verwijt de fysici onverschilligheid en soms vijandschap jegens de filosofie, vele huidige filosofen verwijt hij verregaande onbekendheid met resultaten van de moderne wetenschap. Hij voert de lezer stapsgewijs mee in zijn totaalvisie op de werkelijkheid. Deze bestaat voor Rovelli niet uit losstaande objecten met eigenschappen als geïsoleerde eenheden, maar volgens hem krijgt alles wat bestaat pas eigenschappen in de relatie met zijn directe omgeving. Dit relationele karakter van de werkelijkheid is het hoofdthema van het boek. In dit kader analyseert hij ook enkele belangrijke traditionele problemen van de filosofie en richt hij kritische pijlen op de recente wetenschapsfilosofie. Carlo Rovelli (1956) heeft als een van de invloedrijkste theoretisch fysici ter wereld gewerkt in Italië, de Verenigde Staten, Canada en Frankrijk. Van zijn Zeven korte beschouwingen over natuurkunde werden meer dan een miljoen exemplaren verkocht. Ook schreef hij onder meer de bestsellers Het mysterie van de tijd en Helgoland. Zijn werk is in meer dan veertig talen vertaald. Over Helgoland: ‘Rovelli laat je achter met een andere blik op de wereld.’ NRC •••••

Wat gebeurt er wanneer alle woorden verstommen? Wanneer gedachten tot rust komen en de mens oog in oog staat met de leegte? In De Stilte van de Leegte onderzoekt Karl van Hees een van de oudste vragen van de mensheid: wat blijft er over wanneer alles wegvalt wat wij denken te zijn? Vanuit een unieke synthese van mystiek, filosofie, wetenschap en kwantumfilosofie ontvouwt zich een visie waarin leegte niet wordt gezien als nietsheid, maar als de verborgen bron van bewustzijn, creativiteit en liefde. Van de oermystiek van oost en west tot de inzichten van moderne natuurkunde voert dit boek de lezer langs de grenzen van denken en ervaren. De leegte verschijnt als een ruimte van mogelijkheden, een stille aanwezigheid waarin mens en kosmos elkaar ontmoeten. Dit is geen boek dat antwoorden oplegt, maar een uitnodiging om te luisteren naar wat zich openbaart in de stilte zelf. Voor iedereen die zoekt naar verdieping, innerlijke rust, spirituele wijsheid en een nieuw begrip van de relatie tussen mens, bewustzijn en werkelijkheid. "De leegte is niet het einde van de weg, maar het begin van het zien." — Karl van Hees

Max Wildiers (1904–1996) belichaamt als geen ander een halve eeuw intellectueel leven in Vlaanderen en daarbuiten. De kapucijn was theoloog en filosoof, studeerde biologie en speelde een doorslaggevende rol bij de postume publicatie van de boeken van de Franse jezuïet Pierre Teilhard de Chardin, die in de jaren vijftig en zestig uitgroeiden tot een wereldwijde hype. Hij stichtte de boekenbijlage De Standaard der Letteren en publiceerde een twintigtal boeken, waaronder het standaardwerk Kosmologie in de westerse cultuur. Daarnaast was hij een overtuigd flamingant, die zich inzette voor de rehabilitatie van voormalige collaborateurs en hun kinderen – wat hem een paar stevige conflicten met de kerkelijke hiërarchie opleverde. Hij doceerde aan verschillende universiteiten in de VS en aan de KU Leuven. Dertig jaar na zijn overlijden buigen verschillende auteurs zich over uiteenlopende aspecten van Wildiers’ leven en werk. Toon Horsten is auteur, journalist en uitgever. Hij publiceerde onder meer Landlopers (2013) en het bekroonde en wereldwijd vertaalde De pater en de filosoof (2018).

Wat gebeurt er met de mens wanneer intelligentie losraakt van het lichaam? Wanneer taal blijft spreken zonder spreker, herinneringen permanent worden opgeslagen en machines emoties leren simuleren zonder ooit iets te voelen? In Godbouwers — essays over intelligentie vóór God onderzoekt René Oudeweg de metafysische gevolgen van artificiële intelligentie en digitale moderniteit. Niet als technologische trend, maar als beschavingscrisis. In een reeks literaire en filosofische essays schrijft hij over synthetische intimiteit, administratieve systemen, de dood van het origineel, de schaamte van het organische en het verdwijnen van innerlijkheid in een wereld die alles wil meten, voorspellen en bewaren. De machine verschijnt hier niet als vijand, maar als spiegel van een Europese cultuur die haar religieuze fundament verloor en langzaam haar mensbeeld ziet oplossen in infrastructuur. Datacenters worden kathedralen, algoritmen nieuwe metafysica, en taalmodellen spreken met de stemmen van de doden. In de traditie van Adorno en Günther Anders. Een boek over AI, maar vooral over de mens na het einde van transcendentie.

Arthur Schopenhauer (1788-1860) staat vooral bekend om zijn pessimisme, misantropie en vrouwonvriendelijke uitspraken, maar de kern van zijn denken blijft vaak onderbelicht. Centraal daarin staat de wil tot leven: een blinde, doelloze, tijdloze en universele kracht waarvan alles doordrongen is. Vanuit dit idee ontwikkelt Schopenhauer een bijzonder toegankelijke, originele en inspirerende reflectie op thema’s als lijden, dood, verlossing, religie en mededogen. Dit boek wil Schopenhauer opnieuw op de kaart zetten: niet volgens de gangbare clichés, maar als een verrassend actuele denker die ons kan helpen de tragiek en schoonheid van het bestaan onder ogen te zien. Leni Franken is doctor in de filosofie en verbonden aan het Centrum Pieter Gillis van de Universiteit Antwerpen.

Ludwig Wittgenstein heeft bij leven niet meer dan een boek gepubliceerd: de Tractatus, in 1922. Maar daarna hield hij niet op met schrijven: tot zijn overlijden in 1951 is hij zijn filosofische gedachten blijven optekenen in notitieboekjes. Dit werk is postuum in tientallen edities uitgegeven, vaak geordend naar onderwerp. Wie zich verdiept in deze notities, merkt dat iedere opdeling in thema’s kunstmatig is en een voorlopig karakter heeft. Zeker weten breekt met die thematische ordening en brengt Wittgensteins notitieboeken uit 1949-1951 voor het eerst bij elkaar in chronologische volgorde en zonder omissies. Hierdoor wordt de samenhang tussen voorheen opgeknipte gedachten hersteld. Dichter bij Wittgensteins manier van denken kan een lezer niet komen. Zeker weten bevat teksten geschreven tussen 1949 en 1951 die eerder in het Nederlands verschenen onder de titels Over zekerheid en Over kleur, maar omvat ook het nooit eerder in het Nederlands verschenen Last Writings on the Philosophy of Psychology. Vertaald en ingeleid door Sybe Terwee.

In dit boek gaat Babah Tarawally verhalenderwijs op zoek naar de kern van menselijkheid. Aan de hand van herinneringen en ontmoetingen verkent hij de ubuntu-filosofie: het besef dat we bestaan dankzij elkaar. Die levenshouding legt hij naast het westerse denken, waarin individualisme vaak centraal staat. Tarawally denkt vrij en eigenzinnig, buiten vaste kaders en culturele hokjes en schrijft met 'Ik ben geen mango, ik ben een mens' een warm, kritisch en hoopvol boek over verbondenheid in een verscheurde wereld.

Jürgen Habermas geldt als de filosoof van rede, communicatie en democratie. Zijn theorie van communicatief handelen en zijn verdediging van deliberatieve politiek hebben het zelfbegrip van de moderne samenleving diepgaand gevormd. Maar wat als dit project berust op een fundamentele misvatting? Wat als communicatie niet tot consensus leidt, maar juist tot misverstand, conflict en uiteenvallen? In Anti-Habermas wordt Habermas’ oeuvre onderworpen aan een systematische en polemische herlezing. Van de fictie van communicatieve rationaliteit tot de consensusmythe, van de technocratische verleiding van deliberatieve democratie tot de hermetische taal die zijn eigen ideaal ondermijnt: stap voor stap wordt zichtbaar hoe een filosofie van redelijkheid omslaat in een theorie die de weerbarstigheid van het sociale leven miskent. Tegenover Habermas wordt een andere lijn van denken geplaatst, geïnspireerd door Theodor W. Adorno en andere dissensusdenkers. Anti-Habermas is geen afrekening, maar een noodzakelijke correctie. Een pleidooi voor een kritische theorie die haar eigen grenzen onder ogen ziet en die de terugkeer van het negatieve niet vreest, maar omarmt.

Wat gebeurt er met de mens wanneer zelfs zijn lach leeg raakt? In Alles is grappig, dus niets onderzoekt René Oudeweg de lach niet als onschuldige uitdrukking van plezier, maar als een symptoom van een dieperliggend verval. In een tijd waarin alles ironisch is, alles gedeeld wordt, en niets nog werkelijk op het spel lijkt te staan, verliest humor haar vermogen om te ontregelen. Wat resteert is een lach die bevestigt, herhaalt en neutraliseert—een lach die niets meer opent. Aan de hand van filosofische reflecties, van Aristoteles tot Henri Bergson en Friedrich Nietzsche, en in dialoog met denkers als Achille Mbembe en Emil Cioran, ontvouwt deze essaybundel een indringende diagnose van onze tijd. Lachen verschijnt hier als grenservaring, als machtsinstrument, als esthetisch fenomeen—maar uiteindelijk ook als iets dat dreigt te verdwijnen in zijn eigen overproductie. Oudeweg stelt een ongemakkelijke vraag: wat betekent het dat wij blijven lachen terwijl de wereld brandt? Is humor nog een vorm van verzet, of slechts een mechanisme van verdoving? En wat blijft er over wanneer zelfs de lach haar ernst verliest?

De Mensheid op Weg naar de Nieuwe Mens Bewustzijn, resonantie en liefde in een tijd van transformatie De wereld bevindt zich in een periode van ingrijpende verandering. Oude zekerheden verdwijnen, technologie versnelt het leven, en steeds meer mensen ervaren innerlijke onrust, vervreemding en verlies van verbondenheid. In De Mensheid op Weg naar de Nieuwe Mens onderzoekt Karl van Hees de diepere betekenis van deze crisis en ontvouwt hij een visie waarin de mens niet langer wordt gezien als een geïsoleerd individu, maar als deel van een groter veld van bewustzijn, resonantie en liefde. Van stilte en innerlijke groei tot kwantumfilosofie, mystiek, vergeving en kosmisch bewustzijn — dit boek beschrijft de weg van de luisterende mens naar de nieuwe mens: een mens die opnieuw leert leven vanuit verbondenheid, aandacht en hartbewustzijn. Een filosofisch-spiritueel werk over de toekomst van de mens, de kracht van bewustzijn en de mogelijkheid van innerlijke transformatie.

‘Over zichzelf, over zijn eigen lichaam en geest, is het individu soeverein.’ Zo luiden de bekendste woorden uit John Stuart Mills invloedrijke werk On Liberty, vertaald als Over Vrijheid. In dit werk onderzoekt Mill de complexe spanning tussen de macht van de overheid, de dwingende invloed van de publieke opinie en de autonomie van het individu. Tot op de dag van vandaag geldt zijn verhandeling als de onbetwiste hoeksteen van het liberale denken. Centraal in zijn betoog staat het zogeheten schadebeginsel, waarin Mill stelt dat de macht van de samenleving alleen rechtmatig kan worden uitgeoefend over een individu wanneer dit dient om schade aan anderen te voorkomen. Het eigen welzijn van het individu, of dat nu fysiek of moreel is, vormt volgens hem nooit een afdoende rechtvaardiging voor dwang. Mill schreef in een tijdperk waarin de industriële samenleving en democratische structuren in hoog tempo veranderden, wat bij hem de gegronde vrees opriep dat persoonlijke eigenzinnigheid zou verdwijnen onder druk van een steeds machtiger wordende publieke opinie. Na de publicatie in 1859 werd Over Vrijheid zowel bewonderd als fel bediscussieerd. Waar progressieve denkers het werk direct omarmden als een essentieel pleidooi voor individuele autonomie, uitten meer conservatieve critici hun zorgen over de mogelijke gevolgen voor de sociale orde en gevestigde tradities. Niettemin groeide zijn verhandeling uit tot een klassiek werk, dat tot op de dag van vandaag de basis vormt voor fundamentele debatten over mensenrechten, de grenzen van censuur en de reikwijdte van de staatsmacht.

Sinds Socrates gesprekken met burgers voerde, vraagt de filosofie om een bijzondere houding: kijk naar de wereld zoals je die voor de eerste keer zou zien, of naar de maatschappij zoals je die in gedachte zou inrichten wanneer je opnieuw zou beginnen. Wat doen we dan? Onderscheid maken. Verdelen we bijvoorbeeld de maatschappij in een mannen- en vrouwenwereld of beschouwen we man en vrouw als gelijken, scheiden we een politieke elite van het gewone volk of krijgt ieder een gelijke stem, wat is daar geoorloofd en wat verboden? Deze mogelijkheid om na te denken vanuit een nulgraad is voor ieder weggelegd die daarvoor tijd en ruimte neemt. Dan ontstaat het geestelijk leven van de maatschappij, dat vervolgens in een spanningsvolle verhouding staat tot de gevestigde maatschappelijke ordeningen en praktijken. In dit boek bespreekt filosoof Marin Terpstra deze dynamiek tussen gedachte en bestaande maatschappelijke onderscheidingen. De dynamiek tussen wat het volk voor de maatschappij vastlegt en wat vrije burgers daarvan vinden is namelijk de kern van de liberale democratie. marin terpstra werkte tot zijn pensioen als universitair docent sociale en politieke wijsbegeerte aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Hij promoveerde op een studie over het machtsbegrip bij Spinoza en publiceerde onder meer een basisboek politieke filosofie Onenigheid en gemeenschap en de boeken Omstreden besluiten en Democratie als cultus. Meer informatie is te lezen op https://marinterpstra.nl

Benedictus de Spinoza (1632-1677), filosoof van de vrijheid, was zijn tijd ver vooruit toen hij de Bijbel niet langer als het woord van God beschouwde maar als een gewoon boek ontmaskerde, geschreven door mensen zelf. Maar hoe de moraal te funderen als heilige boeken niet langer heilig zijn? Door de Natuur te leren kennen en begrijpen, aldus Spinoza. Dit boek schuift westerse beschavingsiconen als de godsgelovigen Erasmus en Kant terzijde en zet daar de realisten Machiavelli en Spinoza voor in de plaats. Vanuit dit perspectief komt een breed scala aan onderwerpen aan de orde zoals religie, politiek, religieus terrorisme, mensen- en dierenrechten en economie.

In een wereld die steeds sneller, luider en rationeler wordt, groeit tegelijk het verlangen naar stilte, betekenis en innerlijke verbondenheid. In De Mystieke Mens onderzoekt Karl van Hees de verborgen dimensie van het menselijk bestaan: het bewustzijn dat dieper reikt dan denken alleen. Vanuit mystiek, filosofie, kwantumfysica en spirituele tradities beschrijft hij de mens niet als een losstaand individu, maar als een levend deel van een groter veld van verbondenheid. De werkelijkheid verschijnt daarbij niet langer als een koude mechanische wereld, maar als een dynamisch geheel waarin bewustzijn, liefde en resonantie een centrale rol spelen. Dit boek voert de lezer langs de stilte van de woestijnvaders, de inzichten van Meister Eckhart en de oosterse leegte, maar ook langs moderne inzichten uit de kwantumfilosofie en bewustzijnswetenschap. Langzaam ontvouwt zich een nieuw mensbeeld: de mystieke mens — een mens die opnieuw leert luisteren, aanwezig zijn en leven vanuit het hart. De Mystieke Mens is geen theoretisch betoog alleen, maar een uitnodiging tot innerlijke verdieping en een andere manier van kijken naar mens, wereld en kosmos.

Wat gebeurt er met betekenis wanneer de auteur verdwijnt? En wat betekent het dat hij nu, in het tijdperk van AI, op een vreemde manier terugkeert? In deze prikkelende essaybundel wordt de klassieke these van Roland Barthes radicaal doorgetrokken: van de dood van de auteur naar zijn ontbinding in taal, zijn verdwijning in het netwerk van teksten, en uiteindelijk zijn wederopstanding als patroon, dataset en simulatie. Via denkers als Jacques Derrida en Jean Baudrillard ontvouwt zich een scherpzinnige analyse van schrijven zonder oorsprong, betekenis zonder centrum en stemmen zonder lichaam. Maar dit is geen zuiver theoretisch boek. Het confronteert de lezer met een urgente vraag: als teksten geschreven kunnen worden zonder auteur, wie spreekt er dan nog? Een filosofisch, onrustbarend en actueel werk over taal, technologie en de illusie van menselijke uniciteit.

Beide teksten in dit boekje beogen de blijvende en kritische waarde van kunst onder woorden te brengen. Daarmee is de belofte (of wens) herhaald zoals verwoord in de titel van de oorspronkelijke Duitse versie van Marcuse’s tekst, Die Permanenz der Kunst (1977), en van de vertaling van een fragment daaruit in anarcho-socialisties tijdschrift De As (1980) onder de titel ‘De blijvende waarde van kunst’. Die blijvende waarde (bestendigheid, autonomie) van kunst, zo weten we, sneeuwt in een oogwenk onder in haar instrumentalisering voor een marxistisch, neoliberaal, managerieel of ander doel. Zo een instrumentalisering voedt zich met de autoriteit en authenticiteit van de kunst, en exploiteert en ondermijnt haar tegelijkertijd. HERBERT MARCUSE legt in De esthetische dimensie deze dialectiek bloot van kunst en haar instrumentalisering. Ondanks de enigszins gedateerde voorbeelden van kunstvormen biedt de tekst een steekhoudend theoretisch kader voor een kritische distantie jegens onze laatkapitalistische organisatiemaatschappij. RUUD KAULINGFREKS pakt in Regelen en zeggen deze draad op. Hij fileert de predominantie (of ideologie) van het managerialisme, waarbinnen het zelfbeeld als organisatiemens daadwerkelijke distantie en reflectie uitsluit. Daartegenover plaatst hij de poëtische sensibiliteit – niet als literair genre, maar als een vitale geestesactiviteit die onze diep-psychologische verstrengeling en vergroeiing met de gevestigde orde persistent ontregelt.

Inleiding Jonathan Israel Spinoza’s 'Theologisch-staatkundige verhandeling' (TTP) is een van de meest radicale en invloedrijke boeken van de vroegmoderne tijd. Met zijn historische en rationele lezing van de Bijbel ondergraaft hij de aanspraak van religieuze autoriteit op waarheid en gezag. Hij laat zien dat de Schrift een menselijke oorsprong heeft, dat rituelen uit tradities voortkomen en dat vermeende wonderen natuurlijke verklaringen hebben. Ook politiek kiest Spinoza duidelijk positie. Een staat die probeert te bepalen wat mensen moeten denken, veroorzaakt volgens hem onrust en conflict. Alleen een samenleving die vrijheid van meningsuiting, religieuze tolerantie en de vrijheid om te filosoferen toestaat, kan werkelijk stabiel en vreedzaam zijn. Deze scherpe theologische en politieke kritiek leidde ertoe dat het boek direct werd verboden. Het bleef echter in het geheim verspreid en groeide uit tot een fundamentele tekst van het vrijdenken en de vroegmoderne Verlichting.

De Nieuwe Mens — Leven tussen hemel en aarde Voel je dat de wereld verandert — maar mis je een diepere uitleg? In dit boek laat Karl van Hees zien dat we aan de vooravond staan van een nieuw mensbeeld. Geen losse individuen in een chaotische wereld, maar mensen die deel uitmaken van een groter geheel — een dynamisch veld van bewustzijn en verbondenheid. Geïnspireerd door inzichten uit wetenschap, filosofie en spiritualiteit ontdek je een nieuwe manier van kijken naar jezelf en de werkelijkheid. De Nieuwe Mens helpt je: anders te kijken naar de wereld om je heen meer rust en helderheid te ervaren te begrijpen wat deze tijd van verandering écht betekent Een toegankelijk en inspirerend boek voor iedereen die voelt dat er méér is — en klaar is om het te ontdekken.

Socialmediafenoneem Sacha Wenk, ambassadeur van Shaolin kungfu, deelt in Shaolin Life vijf lessen om je kracht te vinden en te ontdekken waar je toe in staat bent.Als The Shaolin Kid inspireert Sacha Wenk wereldwijd miljoenen mensen door de eeuwenoude lessen van Shaolinkungfu te verspreiden. Kungfu is namelijk veel meer dan een vechtsport; het is een manier van leven. In deze praktische gids vertelt Sacha hoe hij zijn eigen leven wist om te gooien en hoe jij op dezelfde manier kunt leren je zelfvertrouwen te vergroten, je innerlijke kracht te benutten en je doelen te bereiken.Shaolin Life gaat over de vijf kernprincipes van kungfu: focus, moed, discipline, geduld en deemoed. Aan de hand van krachtige persoonlijke verhalen en heldere, toepasbare adviezen bewijst Sacha dat iedereen deze principes kan gebruiken om dagelijkse obstakels te overwinnen en een onbreekbare mindset te creëren.‘Het is verleidelijk om de snelle, gemakkelijke weg te kiezen in het leven. Maar je zult nooit je volledige potentieel benutten met dit pad. Om erachter te komen waar je écht toe in staat bent, zul je je grenzen moeten opzoeken.’ uit Shaolin Life